Deze website maakt gebruik van cookies. Waarom? Klik hier voor meer informatie.

Sluiten

Communicatie in vier talen: Emma helpt als tolk mensen elkaar te begrijpen

#092 Communicatie in vier talen: Emma helpt als tolk mensen elkaar te begrijpen
door Suzanne van der Eerden
20 juni 2017
2 minuten
Versie 1 - 20 juni 2017

Als Emma Sayed in 2002 vanuit Libanon met haar broertje (Isman, dan 23 jaar) naar Nederland vlucht is ze 30 jaar oud. Ze is universitair geschoold en drie talen machtig (Arabisch, Engels en Frans), maar niet in staat zich verstaanbaar te maken in een land waar alles anders is. De maatschappij, de arbeidsmarkt. Het lukt haar niet om een baan te vinden. Vastbesloten om haar leven hier vorm te geven en haar stem te laten horen, ontwikkelt ze zich.

‘Ik weet nog dat we hier aankwamen en dachten: we zijn veilig. We zijn eindelijk veilig. Maar na de opluchting, als de hectiek is gezakt bedenk je, nu begint het pas echt. We spraken de taal niet, begrepen de mensen niet, kenden de regels niet. We hadden niemand. Er was zoveel onzekerheid.’

‘Libanon is het meest moderne land in de Arabische wereld. Moderne kleding en gebruiken waren ons echt niet vreemd. Maar zonder de taal te spreken is echte communicatie niet mogelijk. We woonden in het AZC en hoewel we heel snel een verblijfsvergunning kregen, bleven er knelpunten. Daarbij wilde ik zo graag de taal leren. Het is zó leuk als mensen hun best doen. Als jij naar Libanon komt en probeert de taal te spreken, dan zou ik daar zo blij van worden!’

Als op 19 september 2003 Emma’s dochter Céline wordt geboren, is het duidelijk. Emma, die inmiddels niet meer samen is met de vader van haar dochter, wil zelfstandig zijn: zelfvoorzienend, en ze wil er hard voor werken. ‘Opeens besefte ik me ook: straks gaat Celine naar school. Ze zal Nederlands leren en met mij willen praten, maar dan begrijp ik haar niet.’

Dag in dag uit studeert Emma. Eerst op school, daarna 2 uur thuis. Elke dag. Een enorm voordeel is haar achtergrond en talenknobbel; ze herkent veel vanuit het Engels en Frans. In 2005 slaagt ze voor haar staatsexamen. ‘Ik weet nog hoe bijzonder dat was. Op het NT2 - Het Nederlands Dicteer 2e taal - heb ik nul fout. Nul fout! Het heeft zelfs het nieuws gehaald, zo bijzonder was het.’

‘In het begin voelde de taal nog een beetje als Chinees, maar gaandeweg leer je. Inmiddels voel ik me ook echt Nederlander. Ik ben in 2008 nog teruggegaan naar Libanon, dat was echt een turning point. Al die tijd dat ik in Nederland was miste ik het. Het eten, de mensen, het weer. Het blijft een innerlijke strijd. Een Libanees in Nederland, wat bezielde me? Teruggaan heeft dat veranderd. Ik voelde me een toerist en besefte dat Nederland echt mijn thuis is.’

In haar eerste paar jaar in Nederland, na het behalen van haar examen, vindt ze een baan bij een groot Amerikaans bedrijf. Wat begon als een tijdelijke functie voor drie maanden, werd een baan voor drie jaar. Ze vervulde er de rol van accountmanager voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Een mooie, leerzame en succesvolle periode. Totdat de crisis haar intrede doet. Opeens staat ze weer op straat, maar dit keer met een droom: tolk worden.

‘Ik weet nog dat ik bij mezelf dacht: waarom word ik geen tolk? Ik spreek vier talen! Ik kom erachter dat de opleiding niet alleen heel duur is, maar dat deze ook nog eens in Limburg is. Met een jonge dochter bleek het niet te doen. Ooit krijg ik mijn kans, hield ik mezelf voor.’
‘Dit moet zo zijn!’
Tot het zover is gaat Emma aan de slag als maatschappelijk en juridisch adviseur bij VluchtelingenWerk, om asielzoekers te helpen. ‘En opeens zag ik het. Dat moment vergeet ik nooit meer. Het is 2015 als ik een vacature zie voor tolk in opleiding en dacht ‘dit moet zo zijn!’. Niet alleen wordt de opleiding betaald, ik voldoe aan álle eisen: ik spreek meerdere talen, ben hoogopgeleid, en heb een migrantenachtergrond. Het was zó bijzonder. Dit was mijn droom, dit was mijn kans en ik kon niet anders dan die kans met beide handen aanpakken.’

Via TvcN (Tolk en vertaalcentrum Nederland) solliciteert Emma en start ze met de opleiding. Sinds 1 januari 2016 is ze officieel tolk en werkt ze als zzp’er via TvcN. Tijdens de diplomauitreiking zegt Robert Blauw, managing director van TvcN: ‘Stop hier niet. Dit is geweldig, maar wordt beëdigd tolk. Dat brengt je nog zoveel verder.’

Mensen elkaar laten begrijpen

‘Die nacht kon ik niet slapen. Ik bleef maar denken aan die extra stap. Ik besloot het te gaan doen. Sinds 13 januari 2017 ben ik beëdigd tolk. Het is letterlijk een droom die uitkomt!. Ik voel mee met de mensen die ik help. Mensen elkaar laten begrijpen, dat is zo bijzonder.

In mijn vak blijf ik natuurlijk altijd neutraal, maar ik weet wat asielzoekers doormaken. Je moet accuraat zijn: het is verantwoordelijk e n secuur werk: iemands leven kan er vanaf hangen, zo gezegd. Je moet weten hoe je met mensen moet omgaan om de boodschap goed over te brengen, er mag geen misverstand ontstaan. Een misverstand kan zomaar bepalend zijn voor de uitkomst van een procedure.’

Nooit geloofd

‘Mijn meest bijzondere opdracht was tolken voor een wel heel speciaal persoon: Mw. mr. Inge Zuidhoek, mijn advocate van toen ik zelf asielzoeker was. In de opdracht zag ik háár naam staan, zíj had een tolk nodig. Ik wilde niets liever! Dat ik na zoveel jaar haar kon helpen, dat was zo bijzonder. Als iemand mij destijds had verteld dat ik dit 15 jaar later zou doen, had ik je nooit geloofd. Het respect komt van twee kanten: zij is minstens net zo trots, we werken inmiddels ook vaak samen. Soms geloof ik het nog steeds niet.’

Emma kwam hier en begreep de mensen om haar heen niet. Inmiddels is dat compleet veranderd. ‘Zonder de hulp en inzet van mensen bij TvcN, zoals Robert, was ik nu nog aan het dromen. In plaats daarvan werk nu hard en kan ik ervoor zorgen dat mensen elkaar begrijpen. Bijzonder hoe het kan lopen, eigenlijk.’

Beoordeel dit artikel

Wie mag dit artikel echt niet missen? Deel het met je vrienden, familie of collega’s via:

Anderen lezen ook deze artikelen

Zoek en vind de baan die bij je past!