De Dag van de Arbeid: van toen tot nu

Deze website maakt gebruik van cookies. Waarom? Klik hier voor meer informatie.

Sluiten

De Dag van de Arbeid: van toen tot nu

#078 De Dag van de Arbeid: van toen tot nu
door Deborah Pluijmaekers
01 mei 2017
3 minuten
Versie 1 - 01 mei 2017

Al het goede komt in drieën, moet de Amerikaanse Vakbond in 1884 gedacht hebben. Deze bond zocht naar de perfecte dagindeling en pleitte (én protesteerde) voor een werkdag van maximaal 8 uur. Op die manier hield je als werkende namelijk 8 uur over voor huishouden, opvoeding en vrije tijd én 8 uur voor rust. Dat was nog eens wat anders dan die slopende diensten van een dikke 10 of 12 uur die men tot dan toe gewend was!

Bloed, zweet en tranen heeft het gekost. Maar dat is niet het enige. Aan de huidige viering van de Dag van de Arbeid op 1 mei gingen een heftige internationale strijd en heel wat protesten vooraf die de nodige levens geëist hebben. Ook dát is de continu veranderende wereld van werk.

  • Het ontstaan van de Dag van de Arbeid: meerdere zielen, één gedachte
  • Vrij op 1 mei: logica of lariekoek?
  • Pilot: de 10 tot 4-mentaliteit

Het ontstaan van de Dag van de Arbeid: meerdere zielen, één gedachte

De Dag van de Arbeid is een internationale feestdag op 1 mei voor iedereen, die de strijd voor de achturige werkdag en/of de rechten van de arbeider wil herdenken en vieren.

Grote denkers zijn van alle tijden, zo blijkt wel weer uit de overlevering van de Engelse Koning Alfred De Grote, die al in de 9e eeuw (!) vond dat een werkdag van 8 uur meer dan genoeg was. Of dit nu was omdat hij iets wilde doen aan het hoge sterftecijfer van jonge arbeiders die 15 uur per dag moesten ploeteren weten we niet, feit is wel dat deze King Al wat betreft werk/privébalans zijn tijd ver vooruit was.

Franse mijnwerkers kregen in de 16e eeuw eindelijk wat meer lucht vanwege de invoering van de achturendag door Filips II. Ook de van oorsprong Tsjechische pedagoog Comenius zag in die tijd welk gunstig effect een achturige werkdag zou hebben op de gezondheid van arbeiders en op opvoedkundig vlak (want: meer aandacht voor de kids!).
In 1817 was het de Engelse ondernemer Robert Owen die hierop verder borduurde en wees op nog weer andere voordelen: maximaal acht uur werken leverde meer gelijkheid qua kansen en rijkdom op voor iedereen. Daarnaast was hij van mening dat het dankzij de nieuwste ontwikkelingen op technisch en chemisch gebied niet meer nodig was om langere werkdagen te draaien.

Toch duurde het nog tot 1886 tot de achturige werkdag, na veel bloederige stakingen en een dwingend ultimatum van de vakbond, officieel werd ingevoerd in Amerika. Voor de datum van 1 mei werd gekozen omdat op die dag traditioneel alle arbeidscontracten werden vernieuwd.

Vrij op 1 mei: logica of lariekoek?

In veel landen, waaronder België, Duitsland en Frankrijk, is 1 mei een doorbetaalde vrije dag. Sterker nog: bij onze Zuiderburen is de dag een feestje! In ons land is het alleen een groep van ambtenaren en vakbondsleden die 1 mei betaald op de bank mag doorbrengen. Zij wel dus. Voor de rest van werkend Nederland gaat dit helaas niet op, maar zeg nou zelf: vrij zijn op de Dag van de Arbeid, da’s toch niet logisch?

Pilot: de 10 tot 4-mentaliteit

Maar wat maakt een extra vrije dag nou uit als je voortaan maar 6 uur per dag werkt en alsnog betaald krijgt voor 8 uur? In Zweden is hier recent mee geëxperimenteerd in een verzorgingstehuis. Het doel was om het ziekteverzuim onder het personeel terug te dringen en ervoor te zorgen dat de verzorgers door de verkorte werkdag productiever werden, uitgeruster en dus gelukkiger. Daarnaast konden door de werktijdverkorting extra collega’s worden aangenomen waardoor de werkloosheid in de omgeving werd aangepakt. Allemaal positieve effecten die helaas niet van eeuwige duur waren: door de aanname van extra krachten stegen de loonkosten té veel om het tweejarige experiment een waardig vervolg te geven.

Pilot van de 10 tot 4-mentaliteit mislukt? Het is maar hoe je het bekijkt: een goed begin is het halve werk en dat er aan het kostenplaatje gewerkt moet worden is nu helder. Vandaar dat wij nog wel wat kansen en mogelijkheden zien: Nederlandse werknemers zijn het gelukkigst van allemaal en dat willen we graag zo houden. Wie weet, waar we over een aantal jaren staan!

Beoordeel dit artikel

Wie mag dit artikel echt niet missen? Deel het met je vrienden, familie of collega’s via:

#078 De Dag van de Arbeid: van toen tot nu
door Deborah Pluijmaekers
01 mei 2017
3 minuten
Versie 1 - 01 mei 2017

Anderen lezen ook deze artikelen

Zoek en vind de baan die bij je past!